2016an sortu zen Hartz, hasieran bikote formatuan. Urteen poderioz, kideak joan eta etorri egin dira, eta gaur egun laukote gisa sendotu da proiektua. Azken diskoa, ‘Pilula bi’, formatu berrian plazaratu dute, Zarautzen grabatua, gertutasun eta «familia txiki» giro hori soinuan bertan islatu nahian.

Taldeak ez du bere burua etiketa zehatz batean kokatu nahi. «Rockaren espektroan» mugitzen direla diote, baina diskoan flamenko erritmoak, pasarte atmosferikoak, grunge ukituak eta rock klasikoaren oihartzunak entzun daitezke. Aniztasuna da, hain zuzen, lanaren ezaugarrietako bat.

Kontrasteen taldea
Diskoa irekitzen duen kantuak etapa berri baten hasiera markatzen du: ‘Entzuten al duzue hori?’. Lehen konposatutako abestietako bat izanik, argi zuten hasierako pieza izan behar zuela. Intro atmosferikoetatik lehertze indartsuetara egiten du jauzi, baxu eta bateriaren sinergia landu batekin. Pistaz pista grabatu badute ere, bloke sentsazio hori mantentzea lortu dute.

Ahots harmonizazioetan Beñat da gidaria, baina talde osoaren ekarpena dago koroetan. Erreferentzia musikalak askotarikoak dira; entzundako guztiak iragazten dira sorkuntzan. Hala ere, diskoak badu «batasun estetiko bat, batez ere harmonien tratamenduan».

‘Zapiak hara’: flamenkotik stoner-era
‘Zapiak hara’ kantuak flamenko erritmoa proposatzen du hasieran eta gero rock pisutsuago batera egiten du jauzi. Txaloak, tinbal kutsuak eta gitarra distortsionatuak nahasten dira. Letra, berriz, musikaren panoramari keinu bat da: «duintasunaz ari da, sortzaileek bizi duten prekarietateaz eta 40 minutuko kontzertu baten atzean dauden 12 orduko lanaz».

«Lokatzetik» hasi behar dela diote; hortik dator ikasketa eta kontzientzia. Hala ere, lokatz hori ez da beti erromantikoa: «badago aurrera egitea moteltzen duen lokatza ere».

‘Hil argi’: doluaren etxea
‘Hil argi’ doluari eskainitako kantua da. Etxea hustearen irudia darabil, «heriotzaren ondoko prozesu sinboliko gisa». Baxuak indarra hartzen du une jakin batean, doluari «buelta emateko» pausoa adieraziz. Tempoarekin eta dinamikekin jolasten dute, entzulea nahita engainatuz: badirudi erritmoa azkartzen dela, baina ez da hala.

‘Pilula bi’: minari aurre egiteko borondatea
Diskoari izena ematen dion ‘Pilula bi’ abestiak gaixotasun baten ondoriozko minari aurre egiteko intentzioa islatzen du. «Minarentzat pilula bi» metaforak eguneroko goibeltasunari aurre egiteko erabakia adierazten du. Soinu aldetik, gitarrek paneoan sortzen duten jokoak eta zarata kontrolatuak nabarmentzen dira; «zuzenekoan are basatiagoa da emaitza».

Azaleko ilustrazioa Mikel Bida artistarena da: koloretsua bezain iluna, aldi berean erakargarri eta kezkagarria. Biniloan edukitzeak, gainera, balio sinboliko handia du taldearentzat: inbertsio ekonomiko eta emozional baten emaitza da, «umetxo bat» balitz bezala.

‘Zu huts’ eta ‘Nik’: barne borrokatik salaketara
‘Zu huts’ kantuan grunge eta britpop oihartzunak nahasten dira, riff baten gainean eraikitako «Frankestein» moduko egitura batean. Adinaren, denboraren ihesaren eta arrastaka eramaten gaituzten inertzien inguruko gogoeta da.

Diskoa ixten duen ‘Nik’ abestia, berriz, Jokin Zeberiori eskainia dago, 2005ean jazarpenaren ondorioz bere buruaz beste egin zuen gazteari. Bullying-aren errealitate gordinari begiratzen dio, eta 20 urte geroago estatistikek apenas egin dutela behera salatzen du. Kantuak disonantzia puntu bat eta amaiera apoteosikoa ditu, salaketa ozen bihurtuz.

Kontzertuak eta ekosistema
Taldeak aitortu du zaila dela gaur egun kontzertuak lotzea: «talde gehiago gaude entzuleak baino, eta gaztetxe zirkuitua ez da lehen bezalakoa». Hala ere, lokatz horretan gustura dabiltza; han ikasi eta hazten direlako.

‘Pilula bi’  Bandcamp plataforman eskuragarri dago, baita kontzertuetan eta sare sozialen bidez ere. Hartzek minetik abiatutako lan bat aurkeztu du, baina ez etsipenetik: kontrastez, duintasunaz eta aurre egiteko borondateaz beteriko diskoa da.